Duiken in de machine: het schietspoelweefgetouw

MIAT, museum, schietspoelweefgetouw, Gent

Als partner in het project Duiken in de machine testte het MIAT verschillende 3D-technieken voor het verzamelen, behouden, presenteren en onderzoeken van machines. Het koos hiervoor twee objecten: de rem van het schietspoelweefgetouw en de Mule Jenny, één van de topstukken van het MIAT.

MIAT is een levendig museum

Het MIAT wil een levendig museum zijn en probeert haar bezoekers zoveel mogelijk werkende textielmachines te tonen. In haar collectie heeft het onder meer een schietspoelweefgetouw. Tijdens een demonstratie van dit getouw ging het onlangs mis. Bij een onverwachte rembeweging stopte de machine en brak de gietijzeren rem middendoor. Met behulp van de 3D-technologie probeert het museum nu een nieuwe rem te maken. 

Weven aan 150 slagen per minuut

Het schietspoelweefgetouw in de collectie van het MIAT dateert van ca. 1900. Het is een mechanisch weefgetouw dat het Engels duo Tattersall & Holdsworth bouwde in Enschede. Dit type weefgetouw kan slechts een beperkt aantal patronen weven. Het is daarom vooral gebruikt voor het weven van eenvoudige weefsels voor massaproductie.

De aankoop van een mechanisch schietspoelweefgetouw was een enorme investering. Toch loonde dat de moeite. Want met zo’n getouw, aangedreven door waterkracht of een stoommachine, kon een handwever aanzienlijk sneller weven. Rond 1850 was dat zelfs dubbel zo snel. Een wever haalde dan wel 150 slagen per minuut.

Op 14 juni vindt in het MIAT een studienamiddag plaats over dit project.